Schilderbenodigdheden: ezels, penselen, paletten

Een penseel is een bosje haar in een metalen huls op een steel. Het soort haar bepaalt waar het penseel goed in is. Stug varkenshaar houdt dikke olieverf vast en laat de streek staan. Zacht sabelhaar of eekhoornhaar zuigt water op en geeft het langzaam weer af, precies wat je wilt bij aquarel. Synthetisch nylon zit daartussenin: veerkrachtig, makkelijk schoon te maken en bestand tegen acrylverf, die keihard opdroogt en natuurlijk haar sloopt.

De penselen van ArtJo zijn allemaal van nylon. Dat zeggen we er eerlijk bij: ze zijn gemaakt voor acrylverf en waterverf, en ze doen het prima met olieverf op hobbyniveau. Ga je serieus met olieverf werken, dan wil je er later stugge varkensharen bij, en die verkopen wij niet.

De vorm doet de rest. Rond voor lijnen en details, plat voor vlakken en scherpe randen, kattentong voor allebei, waaier voor wolken en gras, sleper voor lange dunne lijnen die je in een keer zet.

Ze liggen in dezelfde set en ze lijken op elkaar, maar ze doen ander werk.

Een paletmes heeft een recht blad dat in het verlengde van het handvat loopt. Daarmee meng je verf op je palet, en daarmee schraap je het palet ook weer schoon. Een schildersmes heeft een geknikte hals, waardoor het blad een paar centimeter lager ligt dan je hand. Dat is precies het punt: zo breng je verf op het doek aan zonder met je knokkels door de natte verf te gaan.

Verf met een mes aanbrengen heet impasto. Je legt de verf in dikke lagen op en die lagen blijven staan, met randjes en ribbels die het licht vangen. Een mes doet in een haal wat een penseel in tien streken doet.

De messen zijn niet scherp, en dat moet zo blijven. Wordt een blad na jaren toch scherp aan de rand, maak het dan bot met een vijl. Een scherp mes snijdt in je doek.

Een ezel kiezen is drie vragen beantwoorden. Hoe groot is je doek, sta je of zit je, en blijft hij op een plek staan.

Een tafelezel zet je op tafel en is bedoeld voor kleine tot middelgrote doeken. Ze meten 18 bij 30, 23 bij 40 en 27 bij 50 centimeter; dat is de ezel zelf, dus het doek dat erop past is kleiner. Ideaal aan de keukentafel of mee naar een cursus, en hij kost een fractie van een staande ezel.

Een houten A-ezel van 120, 150 of 175 cm staat op drie poten op de grond. De 120 is voor kleine en middelgrote doeken, de 150 is de gewone maat voor thuis, de 175 pak je pas als je doeken echt groot worden. Ze wegen rond een kilo, klappen in en gaan achter de kast.

Dat lichte gewicht is ook de beperking, en dat zeggen we erbij. Een houten A-ezel is een startezel, geen atelierezel. Werk je met een zwaar doek of met stevige streken, hang dan een gewicht aan de onderlat, of kies de aluminium ezel: die heeft een gewichthaak en een waterpas. Voor buiten wil je aluminium of metaal, met een hoes.